Kinh đô Tây Đô (Thành Nhà Hồ) (1397 – 1407)

Tên cổ / Tên gọi khác: Tây Đô, Thành Tây Giai, Thành An Tôn, Thành Nhà Hồ

Triều đại đóng đô: Cuối triều Trần (1397–1400) · Nhà Hồ – Quốc hiệu Đại Ngu (1400–1407)

Vị trí hiện nay: Xã Vĩnh Lộc, Tỉnh Thanh Hóa (Chuẩn hành chính NQ 202/2025/QH15) — Tọa độ: 20.0781°N, 105.6064°E

Lý do định đô & Vị trí địa chiến lược

Trước áp lực đe dọa xâm lược ngày càng lớn từ nhà Minh ở phương Bắc và nhu cầu thoát khỏi thế lực quý tộc cũ của nhà Trần tại Thăng Long, Hồ Quý Ly chọn động An Tôn (Thanh Hóa) – vùng đất có núi Đốn Sơn, núi Xuân Đài và hai con sông Mã, sông Bưởi bao bọc hiểm yếu để lập kinh đô chiến lược mới.

Biểu tượng cho tư duy cải cách táo bạo của vương triều Hồ (phát hành tiền giấy Thông Bảo Hội Sao, hạn điền, hạn nô, cải cách thi cử chữ Nôm và chế tạo súng thần cơ cổ lâu thuyền).

Kiến trúc & Di sản khảo cổ

• Hoàng thành hình chữ nhật (870,5m × 883,5m) ốp đá xanh nguyên khối bên ngoài, bên trong đắp đất trộn sỏi đá kiên cố.
• Bốn cổng thành xây vòm cuốn đá ghép hình múi bưởi; nổi bật nhất là Cổng Nam gồm 3 vòm cuốn cao 9,5m còn nguyên vẹn sau hơn 600 năm.
• Đàn tế Nam Giao Đốn Sơn ở phía nam thành và hệ thống La Thành đất kết hợp hào trồng tre gai bao quanh vùng đệm rộng hơn 5.000 ha.

Di sản Văn hóa Thế giới được UNESCO công nhận ngày 27/06/2011.